2026-06-26

Rewolucja w ROP zatrzymana? Branża komunalna alarmuje: Projekt UC100 to przepis na chaos!

Przedsiębiorcy z sektora gospodarki odpadami mówią stanowcze „nie” obecnemu kształtowi przepisów o rozszerzonej odpowiedzialności producenta. Izba Branży Komunalnej (IBK) wraz z Polską Izbą Gospodarki Odpadami (PIGO) wydały wspólne, krytyczne stanowisko dotyczące projektu ustawy UC100. Eksperci ostrzegają, że brak precyzyjnych regulacji uderzy po kieszeni mieszkańców i apelują o natychmiastowy powrót do transparentnego modelu „Sprawiedliwy ROP”.

Dlaczego projekt UC100 budzi tak duży opór branży?

Głównym zarzutem wysuwanym przez organizacje reprezentujące większość firm odpadowych w Polsce jest legislacyjna dziurawość proponowanych przepisów. Projekt UC100 pomija najbardziej kluczowe kwestie techniczne i finansowe, przerzucając je do późniejszych rozporządzeń lub dokumentów o niepewnym statusie prawnym. Sektor komunalny podkreśla, że brak jasnych reguł dotyczących kalkulacji kosztów oraz precyzyjnych mechanizmów dystrybucji i wypłaty środków zrodzi gigantyczną niepewność rynkową. Zamiast stabilizacji, grozi nam fala sporów prawnych i konfliktów na linii biznes-samorząd-państwo.

Co niezwykle istotne z punktu widzenia obywateli, obecne zapisy w żaden sposób nie gwarantują tego, co powinno być fundamentem reformy. Zgodnie z założeniami, fundusze pozyskiwane od producentów opakowań powinny bezpośrednio obniżać comiesięczne opłaty za śmieci ponoszone przez mieszkańców. Projekt UC100 nie zabezpiecza jednak tego mechanizmu, co stwarza ryzyko, że pieniądze zostaną rozproszone na inne cele, a Polacy nie odczują realnej ulgi finansowej.

Droga bez kompromisów – fikcja zamiast dialogu

Zarówno IBK, jak i PIGO niezwykle ostro oceniają dotychczasowy przebieg konsultacji publicznych. Choć praktycy i eksperci z sektora odpadowego przygotowali zestaw kompleksowych i merytorycznych poprawek, ich głos został całkowicie zignorowany. Proces ten – ze względu na rażąco krótki czas przeznaczony na analizę tak fundamentalnych zmian – zdaniem izb miał charakter fasadowy.

Ratunek dla systemu: czas na „Sprawiedliwy ROP”

W odpowiedzi na wadliwy projekt rządowy, branża odpadowa proponuje gotowe i sprawdzone alternatywy. Przedsiębiorcy domagają się oparcia reformy o model „Sprawiedliwy ROP”. To koncepcja szeroko popierana przez samorządy, która bazuje na najlepszych globalnych praktykach. Gwarantuje ona pełną przejrzystość finansową oraz nakłada na producentów obowiązek pokrywania realnych, rzetelnie skalkulowanych kosztów zbiórki i recyklingu odpadów opakowaniowych.

We wspólnym manifeście organizacje sformułowały cztery kluczowe postulaty:

  • Natychmiastowe zamrożenie prac nad wadliwym projektem UC100.
  • Cofnięcie dokumentu do ponownego, głębokiego przepracowania w strukturach Ministerstwa Klimatu i Środowiska.
  • Rozpoczęcie autentycznego, transparentnego dialogu ze wszystkimi partnerami społecznymi i rynkowymi.
  • Przeprojektowanie reformy w oparciu o zasady sprawiedliwej odpowiedzialności producentów.

Przedstawiciele branży komunalnej deklarują pełną gotowość do merytorycznej pracy z resortem klimatu, by wspólnie stworzyć stabilny, przewidywalny i przede wszystkim akceptowalny społecznie system gospodarki o obiegu zamkniętym.

Źródło: www.gazetaprawna.pl